Η επόμενη ΚΑΠ θα μπορούσε να επικεντρωθεί σε νέα εργαλεία για την αντιμετώπιση της αστάθειας της αγοράς και του αυξημένου κόστους εισροών.
Αυτό αναφέρει η ομάδα εργασίας «Δίκτυο ΚΑΠ της ΕΕ», η οποία παρουσίασε μέσα στο καλοκαίρι του 2025 τις προτάσεις της για τη στήριξη των πιο ευάλωτων αγροτικών εκμεταλλεύσεων.
Μεταξύ Ιανουαρίου και Απριλίου 2025, τα μέλη της ομάδας, με συμμετοχή εκπροσώπων από αρκετά κράτη μέλη, κατέγραψε τις αδυναμίες της υφιστάμενης ΚΑΠ και συνέταξαν προτάσεις προς την Κομισιόν που θα μπορούν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τα οικονομικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αγρότες της ΕΕ.
Οι κύριες προτάσεις περιλαμβάνουν:
- ενίσχυση της ανθεκτικότητας και του εισοδήματος των γεωργικών εκμεταλλεύσεων μέσω εξατομικευμένης στήριξης·
- μείωση της ευπάθειας του γεωργικού εισοδήματος με την ενίσχυση της συμμετοχής σε εργαλεία διαχείρισης κινδύνου μέσω χαμηλότερου κόστους συναλλαγών·
- προσέγγιση τύπου Erasmus για την εκπαίδευση αγροτών: ανταλλαγή ορθών πρακτικών και επιχειρηματικών λύσεων και
- στοχευμένες στρατηγικές για την αντιμετώπιση των οικονομικών, ψηφιακών και γραφειοκρατικών εμποδίων της ΚΑΠ.
Όπως τονίζουν τα τρέχοντα εργαλεία της ΚΑΠ δεν επαρκούν για να προστατεύσουν τους αγρότες από την απώλεια εισοδήματος που προκαλείται από την αστάθεια της αγοράς και την αύξηση του κόστους των εισροών
Ως απάντηση στη συρρίκνωση του αγροτικού τομέα στην ΕΕ, η ομάδα προτείνει νέα σχήματα ασφάλισης, συνεργασίες και διαφορετικές πηγές εισοδήματος.
Απώτερος σκοπός είναι να δημιουργηθεί ένα πιο δίκαιο και απλό σύστημα που θα ενισχύει τις μικρές εκμεταλλεύσεις και νέους αγρότες στην αντιμετώπιση των κρίσεων.
Αναφέρουν ακόμη τη δυνατότητα για εναλλακτικά επιχειρηματικά μοντέλα στην παραγωγή τροφίμων, και συγκεκριμένα στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των παραγωγών μέσω των άμεσων πωλήσεων στις τοπικές αγορές.
Ζητούν επίσης την παροχή κινήτρων με στόχο την υποστήριξη της συνεργασίας (σε όλες τις μορφές της) μεταξύ των παραγωγών, ιδίως μικρών παραγωγών ή παραγωγών σε μειονεκτικές περιοχές.
Θεωρούν αναγκαία την κατάρτιση και οικονομική υποστήριξη σε νέους που θέλουν να δημιουργήσουν τις δικές τους αγροτικές επιχειρήσεις και παράλληλα ζητούν αυξημένες επενδύσεις σε νέους αγρότες και εξειδικευμένες συμπληρωματικές πληρωμές στην εισοδηματική στήριξη για μειονεκτικές περιοχές.
Ακόμη προτείνουν τη διαφοροποίηση των ενισχύσεων των αγροτών μέσω της ΚΑΠ με στόχο την ανθεκτικότητα των αγροκτημάτων στην αντιμετώπιση των σοβαρών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν, όπως η αστάθεια της αγοράς και οι κίνδυνοι που σχετίζονται από τις καιρικές συνθήκες. Υποστηρίζουν ότι η διαφοροποίηση του εισοδήματος παρέχει ευκαιρίες για αύξηση των ευκαιριών επιχειρηματικής ανάπτυξης μέσω καινοτομίας και επενδύσεων. Επιπλέον, μπορεί να βοηθήσει την αγροτική επιχείρηση θα παραμείνει ελκυστική για την επόμενη γενιά.
Ειδικά για τις μικρές εκμεταλλεύσεις το νέο μοντέλο της ΚΑΠ θα περιλαμβάνει επιδοτήσεις και στοχευμένη οικονομική βοήθεια, καθώς και βελτίωση της πρόσβασης στη χρηματοδότηση.