Ένα νέο κεφάλαιο στους φορολογικούς ελέγχους ανοίγει η ΑΑΔΕ, καθώς μέχρι το τέλος του έτους αναμένεται να θέσει σε λειτουργία ένα νέο ψηφιακό σύστημα που θα της επιτρέπει να λαμβάνει σχεδόν σε πραγματικό χρόνο κάθε απόδειξη που εκδίδεται από τις επιχειρήσεις. Η αλλαγή σηματοδοτεί το τέλος του σημερινού συστήματος e-send και φέρνει ένα μοντέλο συνεχούς ηλεκτρονικής παρακολούθησης των λιανικών συναλλαγών, με στόχο τον άμεσο εντοπισμό ύποπτων κινήσεων και την περαιτέρω περιστολή της φοροδιαφυγής.
Μέχρι σήμερα οι πληροφορίες από τις ταμειακές μηχανές διαβιβάζονται στην ΑΑΔΕ ανά συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα, γεγονός που σημαίνει ότι η φορολογική διοίκηση δεν έχει άμεση εικόνα της εμπορικής δραστηριότητας μιας επιχείρησης. Με τη νέα ψηφιακή πλατφόρμα, αυτή η εικόνα αλλάζει ριζικά.
Κάθε απόδειξη που θα εκδίδεται από ταμειακή μηχανή ή φορολογικό ηλεκτρονικό μηχανισμό θα αποστέλλεται σχεδόν αυτόματα στα πληροφοριακά συστήματα της ΑΑΔΕ. Έτσι, οι ελεγκτικές υπηρεσίες θα μπορούν να παρακολουθούν σε συνεχή βάση τον αριθμό των συναλλαγών, την πορεία του ημερήσιου τζίρου και τη λειτουργία των ταμειακών μηχανών, χωρίς να απαιτείται η ολοκλήρωση της ημέρας ή η αποστολή συγκεντρωτικών στοιχείων.
Αυτόματες ειδοποιήσεις για ύποπτες αποκλίσεις
Η νέα υποδομή δεν θα λειτουργεί μόνο ως «αποθήκη» δεδομένων. Θα αξιοποιεί εργαλεία ανάλυσης κινδύνου, τα οποία θα συγκρίνουν τη συμπεριφορά κάθε επιχείρησης με τα ιστορικά στοιχεία που διαθέτει η ΑΑΔΕ.
Εάν, για παράδειγμα, διαπιστωθεί ξαφνική μείωση στον αριθμό των αποδείξεων, μεγάλη πτώση του τζίρου χωρίς προφανή αιτία ή διακοπή αποστολής στοιχείων από μια ταμειακή μηχανή, το σύστημα θα ενεργοποιεί αυτόματα ειδοποίηση προς τις ελεγκτικές υπηρεσίες. Οι αρμόδιοι υπάλληλοι θα εξετάζουν αν η μεταβολή δικαιολογείται από πραγματικά γεγονότα ή αν αποτελεί ένδειξη απόκρυψης φορολογητέας ύλης.
Με τον τρόπο αυτό, οι έλεγχοι θα γίνονται περισσότερο στοχευμένοι, καθώς οι υπηρεσίες θα επικεντρώνονται στις επιχειρήσεις που εμφανίζουν αυξημένη πιθανότητα παραβατικότητας, αντί να πραγματοποιούνται εκτεταμένοι δειγματοληπτικοί έλεγχοι.
Εφορία
Κεντρικό ρόλο στο νέο σύστημα θα έχει και η πλήρης διασύνδεση των ταμειακών μηχανών με τα POS και την πλατφόρμα myDATA. Στόχος είναι κάθε πληρωμή με κάρτα να συνοδεύεται υποχρεωτικά από την έκδοση της αντίστοιχης απόδειξης και τα στοιχεία να διαβιβάζονται άμεσα στη φορολογική διοίκηση.
Η αυτοματοποίηση της διαδικασίας αναμένεται να περιορίσει σημαντικά τα λάθη και τις παραλείψεις που μέχρι σήμερα μπορούσαν να οδηγήσουν επιχειρήσεις σε κυρώσεις λόγω εκπρόθεσμης ή ελλιπούς διαβίβασης στοιχείων.
Το έργο εντάσσεται στον ψηφιακό μετασχηματισμό της φορολογικής διοίκησης και χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης, αποτελώντας μία ακόμη παρέμβαση με στόχο την ενίσχυση της φορολογικής συμμόρφωσης και τον περιορισμό της φοροδιαφυγής.
Η μετάβαση στο νέο σύστημα δεν αλλάζει το πλαίσιο των κυρώσεων, το οποίο παραμένει ιδιαίτερα αυστηρό.
Για συναλλαγές που επιβαρύνονται με ΦΠΑ, επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με το 50% του φόρου που αναγράφεται στο στοιχείο το οποίο δεν διαβιβάστηκε, με κατώτατο όριο τα 250 ευρώ για επιχειρήσεις με απλογραφικά βιβλία και τα 500 ευρώ για όσες τηρούν διπλογραφικά.
Στις περιπτώσεις συναλλαγών χωρίς ΦΠΑ, το πρόστιμο διαμορφώνεται στα 500 ευρώ για επιχειρήσεις με απλογραφικά βιβλία και στα 1.000 ευρώ για επιχειρήσεις με διπλογραφικά βιβλία.
Μάλιστα, εάν διαπιστωθεί η ίδια παράβαση σε νέο φορολογικό έλεγχο μέσα σε διάστημα πέντε ετών, τα πρόστιμα διπλασιάζονται, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ορθή και έγκαιρη διαβίβαση των στοιχείων.
Με το νέο ψηφιακό περιβάλλον, η ΑΑΔΕ επιδιώκει να μετατρέψει τον φορολογικό έλεγχο από μια διαδικασία που βασίζεται κυρίως σε εκ των υστέρων διασταυρώσεις σε ένα σύστημα συνεχούς ηλεκτρονικής εποπτείας, όπου οι αποκλίσεις θα εντοπίζονται σχεδόν αμέσως μετά την πραγματοποίησή τους.