Η πτώση σοβάδων από την οροφή αίθουσας του 6ου Γενικού Λυκείου Πατρών την περασμένη εβδομάδα έφερε για ακόμη μία φορά στο προσκήνιο το ζήτημα της κατάστασης των σχολικών υποδομών και της ανάγκης συστηματικής συντήρησης των κτιρίων.
Το πρωί της Παρασκευής 2 Οκτωβρίου πραγματοποιήθηκε αυτοψία από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Δήμου Πατρέων στους χώρους του 6ου Λυκείου, προκειμένου να διαπιστωθεί η έκταση του προβλήματος και να καθοριστούν οι αναγκαίες παρεμβάσεις.
Του Γιώργου Ηλιόπουλου
Για προληπτικούς λόγους αποφασίστηκε η αναστολή λειτουργίας του 6ου Λυκείου, καθώς και της Γ’ τάξης του 11ου Λυκείου, η οποία στεγάζεται στο ίδιο κτίριο. Στόχος είναι να πραγματοποιηθούν οι απαραίτητοι έλεγχοι και οι εργασίες αποκατάστασης, με το Σαββατοκύριακο να αποτελεί το κρίσιμο διάστημα για την ολοκλήρωσή τους. Σύμφωνα με πληροφορίες, το σχολείο αναμένεται να λειτουργήσει και πάλι την Δευτέρα 12 Οκτωβρίυ, καθώς οι κρίσιμες εργασίες θα πραγματοποιηθούν μέσα στο Σαββατοκύριακο.
Από πλευράς Δημοτικής Αρχής επισημαίνεται ότι στο 6ο Λύκειο είχαν πραγματοποιηθεί εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης και παρεμβάσεις στο εσωτερικό του κτιρίου το 2020, στο πλαίσιο αντίστοιχων παρεμβάσεων που έγιναν σε σχολικές μονάδες του Δήμου. Παράλληλα, στο 11ο Λύκειο είχαν πραγματοποιηθεί εργασίες το 2025 μέσω του προγράμματος «Μαριέττα Γιαννάκου».
Τα γερασμένα σχολεία
Ωστόσο, το περιστατικό επαναφέρει στο επίκεντρο το συνολικό ζήτημα της παλαιότητας των σχολικών κτιρίων και των απαιτήσεων που δημιουργούνται για τη συντήρηση και την ασφάλειά τους.
Συνολικά, ο Δήμος έχει στην ευθύνη του 254 σχολικές μονάδες, ενώ τα τελευταία χρόνια έχουν υλοποιηθεί έργα και παρεμβάσεις συνολικού ύψους άνω των 40 εκατ. ευρώ.
Παρά τις παρεμβάσεις αυτές, περίπου 130 σχολεία χαρακτηρίζονται παλιές κατασκευές, με αρκετά από τα κτίρια να χρονολογούνται ακόμη και από τις δεκαετίες του ’30, του ’40 και του ’50.
Πρόκειται ουσιαστικά για ένα μεγάλο μέρος του σχολικού αποθέματος της πόλης που έχει συμπληρώσει πολλές δεκαετίες ζωής και, ως εκ τούτου, οι ανάγκες δεν περιορίζονται σε αισθητικές ή επιμέρους επισκευές, αλλά αφορούν συνολικά τη συντήρηση, την ασφάλεια και την ανθεκτικότητα των εγκαταστάσεων.
Στο πλαίσιο αυτό τίθεται το αίτημα για έκτακτη κρατική χρηματοδότηση, ώστε να πραγματοποιηθούν μαζικές παρεμβάσεις στις σχολικές μονάδες, αλλά και για τη διενέργεια δευτεροβάθμιων και τριτοβάθμιων προσεισμικών ελέγχων στο σύνολο των σχολικών κτιρίων.
Παράλληλα, αναδεικνύεται και η ανάγκη ενίσχυσης των τεχνικών υπηρεσιών των Δήμων με μόνιμο προσωπικό. Όπως υποστηρίζεται, οι δυνατότητες των δημοτικών υπηρεσιών δεν επαρκούν για το εύρος των αναγκών, γεγονός που καθιστά δύσκολη την πραγματοποίηση συνεχών ελέγχων και παρεμβάσεων στο σύνολο των σχολικών εγκαταστάσεων.
Μιλώντας στο Fineview.gr, η Αντιδήμαρχος Παιδείας Κατερίνα Σίμου τονίζει ότι «έχει γίνει καθημερινότητα η πτώση σοβάδων στα σχολεία, όχι μόνο στην Πάτρα αλλά και πανελλαδικά. Η κατάσταση λύνεται με έναν τρόπο: με την ουσιαστική ενίσχυση των κτιρίων και όχι με ένα σοβάτισμα επί τόπου, όταν προκύπτει το ζήτημα. Το 6ο Λύκειο είναι κτίριο του 1935 και έχουμε κτίρια 50, 60, 80 ετών. Εάν δεν υπάρξει τώρα άμεση χρηματοδότηση, δεν πρόκειται να λυθεί το πρόβλημα. Εμείς ζητάμε σύγχρονα και ασφαλή σχολεία. Δεν εννοούμε να τα γκρεμίσουμε, αλλά, με τη χρήση της τεχνολογίας, να ενισχυθούν και να λειτουργούν με καλύτερους όρους».
Στην Πάτρα υπάρχουν 72 σχολικά συγκροτήματα στα οποία συστεγάζονται σχολεία, καθώς και 91 μεμονωμένες σχολικές μονάδες.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Δήμος Πατρέων είχε εκπονήσει το προηγούμενο διάστημα εκτεταμένο πρόγραμμα μονώσεων, το οποίο ολοκληρώθηκε, μάλιστα, μετά από δικαστική διένεξη μεταξύ εργολάβων.
«Το μεγάλο μας πρόβλημα είναι η χρηματοδότηση, αλλά και το ότι χρειαζόμαστε προσωπικό για να κάνει μόνιμο έλεγχο στα σχολεία, ώστε να προλαμβάνουμε τα προβλήματα. Σήμερα, όταν υπάρχουν τέσσερις εργαζόμενοι στον Δήμο που αναλαμβάνουν το σοβάτισμα και οι δύο είναι μέσω προγράμματος της ΔΥΠΑ, αντιλαμβάνεστε ότι δεν μπορούν να ελέγξουν την κατάσταση των κτιρίων. Απλά επεμβαίνουν όταν τους το υποδείξουμε», εξηγεί η κ. Σίμου.
Εκτός από τη χρηματοδότηση και την έλλειψη προσωπικού, κατά την ίδια, θα πρέπει και το κράτος να εκπονήσει ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα ελέγχου των σχολικών μονάδων, προκειμένου να καταγραφούν οι ανάγκες και να πραγματοποιηθούν οι απαραίτητες παρεμβάσεις.
«Το πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου», το οποίο υλοποιείται από τις τράπεζες, αυτό που κάνει είναι ότι, σε όσα σχολεία κρίνεται αναγκαίο, πραγματοποιούνται εργασίες βαψίματος και σοβατίσματος, καθώς και ανακατασκευές μπάνιων. Δεν γίνεται δομική θωράκιση των μονάδων», εξηγεί η κ. Σίμου.
Η ίδια επισημαίνει επίσης ότι «το πρόβλημα ήδη εντείνεται και κάθε ημέρα ακούμε για ένα περιστατικό σε σχολείο σε κάποιον Δήμο». Μάλιστα, σημειώνει ότι η συγκεκριμένη κατάσταση τείνει να γίνει καθημερινότητα, γεγονός που δημιουργεί σοβαρούς προβληματισμούς για την ασφάλεια και τη λειτουργία των σχολικών μονάδων.
Οι σχολικές επιτροπές
Η κατάσταση στα σχολεία, σύμφωνα με την Αντιδήμαρχο, επιβαρύνεται και από την κατάργηση των σχολικών επιτροπών, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την άμεση αποκατάσταση βλαβών και ζημιών μέσα στα σχολικά συγκροτήματα.
«Η κατάργησή τους παίζει καθοριστικό ρόλο στην καθημερινότητα των μαθητών και των σχολείων. Έστω ότι ένα κουδούνι παθαίνει βλάβη, χαλάει ο συναγερμός ή ξηλώνεται ένα κάγκελο. Αυτά αποκαθίσταντο άμεσα μέσω των σχολικών επιτροπών. Τώρα αλλάζει η διαδικασία και δεν μπορεί ο Δήμος να διαθέσει άμεσα τα χρήματα για τις αλλαγές που απαιτούνται.
Είναι μια διαδικασία εξαιρετικά πολύπλοκη, καθώς ο Δήμος θα πρέπει να κάνει διαγωνισμό μεμονωμένα για κάθε αντικείμενο, για παράδειγμα για χαρτικά ή άλλα υλικά που είναι αναγκαία για τη λειτουργία ενός σχολείου. Πρέπει να επισημάνουμε επίσης ότι ο διαγωνισμός μπορεί να διαρκέσει έξι μήνες μέχρι να βγει αποτέλεσμα», εξηγεί η κ. Σίμου.
Όπως σημειώνει, η κατάσταση είναι εξαιρετικά δύσκολη όχι μόνο για τα σχολεία, αλλά και για ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων του Δημοσίου, όπως, για παράδειγμα, τα νοσοκομεία και άλλες δημόσιες υπηρεσίες.
Ανησυχία και από τους εκπαιδευτικούς της Πρωτοβάθμιας
Η εικόνα ανησυχεί και τους εκπαιδευτικούς της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, καθώς αντίστοιχα προβλήματα καταγράφονται και σε σχολικά συγκροτήματα όπου φοιτούν μαθητές Δημοτικού.
Μιλώντας στο Fineview.gr, ο Νίκος Θεοδωρόπουλος, Γραμματέας του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών, τονίζει ότι «σε επίπεδο σχολικής στέγης έχουμε στην Πάτρα 27 νηπιαγωγεία που είναι στεγασμένα σε ισόγεια πολυκατοικιών. Μιλάμε για πολύ κακή κατάσταση και είναι ένα ζήτημα που έχουμε θέσει πολλές φορές.
Επίσης, έχουμε 100 αίθουσες στην Πάτρα, τη Δυτική Αχαΐα και τον Ερύμανθο, όπου μαθητές Δημοτικού κάνουν μάθημα σε προκατασκευασμένους χώρους στην ύπαιθρο. Το κρύο και η ζέστη δεν υποφέρονται, αναδύονται από το περιβάλλον άσχημες μυρωδιές, υπάρχει έντονη υγρασία, οπότε καταλαβαίνετε ότι το πρόβλημα έχει πολλές εκφάνσεις.
Επίσης, δεν υπάρχει καμία ανέγερση νέας σχολικής μονάδας και δεν υπάρχει ούτε πρόγραμμα ΕΣΠΑ για να ξεκινήσει ένα έργο με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση».
Κατά τον ίδιο, πολλά από τα σχολικά κτίρια είναι πολύ παλιά και, όσο περνούν τα χρόνια χωρίς ουσιαστικές παρεμβάσεις, η κατάσταση θα επιδεινώνεται.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το 12ο Δημοτικό Σχολείο Πατρών, στην πλατεία Βουδ, η ανέγερση του οποίου, όπως αναφέρει, δεν προχωρά. Αντίστοιχα, για το Δημοτικό Σχολείο Αγίου Βασιλείου αναμένεται εδώ και περίπου τέσσερα χρόνια η ολοκλήρωση της μελέτης, προκειμένου να προχωρήσει η δημοπράτηση.
Το πρόβλημα στο Δημοτικό Σχολείο Καμινίων
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει ο κ. Θεοδωρόπουλος στο Δημοτικό Σχολείο Καμινίων, όπου ο ίδιος είναι διευθυντής.
«Στο Δημοτικό Σχολείο Καμινίων, όπου είμαι διευθυντής, το σχολείο βρίσκεται σε έναν πολυσύχναστο δρόμο, στην παλαιά Εθνική Οδό, και οι μαθητές κινδυνεύουν να παρασυρθούν από αυτοκίνητα. Και πάλι έγινε τροχαίο και κινδύνεψε μαθητής.
Από το 2021 έχει βρεθεί οικόπεδο για την ανέγερση νέας σχολικής μονάδας και είμαστε στο 2026 και ο Δήμος Πατρέων δεν έχει ολοκληρώσει τον φάκελο, ώστε να πάει στις Κτιριακές Υποδομές και να χρηματοδοτηθεί», εξηγεί.
Όπως σημειώνει, το συγκεκριμένο σχολείο διαθέτει πέντε προκατασκευασμένες αίθουσες, καθώς συγκέντρωνε μαθητές από τη γύρω περιοχή και το υφιστάμενο κτίριο δεν επαρκούσε για να τους στεγάσει.
«Το κτιριακό είναι μείζον θέμα»
«Ως Σύλλογος Εκπαιδευτικών, το κτιριακό αποτελεί για εμάς μείζον θέμα και το θέτουμε συνεχώς. Δεν γνωρίζω τι θα γίνει και δεν είναι μόνο η υποστελέχωση. Η κατάργηση των Σχολικών Επιτροπών από την 1η Αυγούστου θα έχει και αυτή σημαντικό αποτέλεσμα», αναφέρει ο κ. Θεοδωρόπουλος.
Όπως εξηγεί, οι σχολικές μονάδες εξακολουθούν σε μεγάλο βαθμό να λειτουργούν με αποθέματα που είχαν εξασφαλιστεί το προηγούμενο διάστημα.
«Τα σχολεία αυτή τη στιγμή λειτουργούν με αποθεματικό, επειδή πέρυσι είχαμε φυλάξει στις αποθήκες είδη πρώτης ανάγκης, όπως καθαριστικά κ.λπ. Το νέο καθεστώς είναι δύσκολο λειτουργικά και αυτό φαίνεται ότι έχει συμβεί και σε άλλους Δήμους.
Φανταστείτε ότι στην Πάτρα μιλάμε για περίπου 200 σχολικές μονάδες. Έχει περάσει ένας μήνας από την έναρξη της σχολικής χρονιάς και δεν ξέρουμε πώς θα γίνει η μετάβαση από το παλιό στο νέο καθεστώς. Δεν ξέρουμε πώς θα λειτουργήσουμε εάν, για παράδειγμα, σπάσει ένα λουκέτο», καταλήγει ο κ. Θεοδωρόπουλος.
Παράλληλα, ο Σύλλογος Δασκάλων και Νηπιαγωγών έχει ζητήσει τα στοιχεία από τους προσεισμικούς ελέγχους που έχουν πραγματοποιηθεί στις σχολικές μονάδες. Στη Δυτική Αχαΐα και τον Ερύμανθο ο έλεγχος πραγματοποιήθηκε από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ), ενώ στην Πάτρα έγινε στο πλαίσιο του προγράμματος «Αντώνης Τρίτσης».
Τα σχετικά στοιχεία έχουν ζητηθεί από την Αντιδήμαρχο Παιδείας Κατερίνα Σίμου, καθώς, όπως επισημαίνεται, αποτελούν μια πρώτη καταγραφή της κατάστασης των σχολικών κτιρίων. Πλέον αναμένονται τα αποτελέσματα των ελέγχων, προκειμένου να αποσαφηνιστεί ποια σχολικά κτίρια παρουσιάζουν ανάγκες και χρήζουν παρεμβάσεων.
