ΕΝΦΙΑ: Ποιοι ιδιοκτήτες θα πληρώσουν τον μισό φόρο – Τα νέα εκκαθαριστικά
Νέα εκκαθαριστικά ΕΝΦΙΑ για το 2026 αναρτήθηκαν από την ΑΑΔΕ, με μείωση 50% για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς. Η νέα εκκαθάριση αφορά χιλιάδες ιδιοκτησιακά δικαιώματα, ενώ ξεκινούν οι συμψηφισμοί και οι επιστροφές φόρου για όσους δικαιούνται την έκπτωση.
Νέα δεδομένα διαμορφώνονται για χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων, καθώς η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων προχώρησε στην ανάρτηση νέων πράξεων προσδιορισμού του Ενιαίου Φόρου Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ) για το 2026. Η νέα εκκαθάριση αφορά περιπτώσεις στις οποίες δεν είχε εφαρμοστεί κατά την αρχική διαδικασία η προβλεπόμενη μείωση κατά 50% για κύριες κατοικίες που βρίσκονται σε μικρούς οικισμούς.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και της ΑΑΔΕ, η νέα εκκαθάριση καλύπτει 15.689 δικαιώματα επί ακινήτων, τα οποία ανήκουν σε 15.304 φυσικά πρόσωπα. Το συνολικό ποσό της ελάφρυνσης ανέρχεται σε 806.587,66 ευρώ, ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη οι διαδικασίες συμψηφισμού και επιστροφής φόρου στους δικαιούχους.
Η εξέλιξη αφορά κυρίως φορολογούμενους που διόρθωσαν στοιχεία της ακίνητης περιουσίας τους μετά την αρχική εκκαθάριση, καθώς και περιπτώσεις στις οποίες δεν είχε καταστεί δυνατή η ταυτοποίηση της κύριας κατοικίας τους. <Link
Ποιοι δικαιούνται μείωση 50% στον ΕΝΦΙΑ
Η έκπτωση αφορά φυσικά πρόσωπα που ήταν φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας την 1η Ιανουαρίου 2026 και έχουν την κύρια κατοικία τους σε οικισμούς που πληρούν τα πληθυσμιακά κριτήρια της νομοθεσίας.
Ειδικότερα, το μέτρο καλύπτει κατοικίες σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους, με εξαίρεση τους οικισμούς της Περιφέρειας Αττικής, πλην της Περιφερειακής Ενότητας Νήσων. Για συγκεκριμένες περιοχές της χώρας, όπως η Δυτική Μακεδονία, ο Έβρος και ορισμένοι παραμεθόριοι δήμοι της Βόρειας Ελλάδας και της Ηπείρου, το όριο αυξάνεται στους 1.700 κατοίκους.
Η μείωση δεν αφορά αυτομάτως κάθε ακίνητο που βρίσκεται σε μικρό χωριό. Προϋπόθεση είναι να πρόκειται για την κύρια κατοικία του φορολογουμένου και να πληρούνται τα προβλεπόμενα κριτήρια. Επομένως, η εξοχική κατοικία ή ένα ακίνητο που εκμισθώνεται δεν εντάσσεται στη συγκεκριμένη ελάφρυνση μόνο και μόνο επειδή βρίσκεται σε μικρό οικισμό.
Παράλληλα, προβλέπεται περιορισμός για κατοικίες των οποίων η συνολική αξία πλήρους κυριότητας, όπως υπολογίζεται για τον ΕΝΦΙΑ, υπερβαίνει τις 400.000 ευρώ. Η αξία αυτή εξετάζεται με βάση τους κανόνες που ορίζει η σχετική απόφαση της ΑΑΔΕ.
Πώς προέκυψαν τα νέα εκκαθαριστικά
Κατά την αρχική εκκαθάριση, η ΑΑΔΕ επιχείρησε να αντιστοιχίσει την κατοικία που είχε δηλωθεί στο έντυπο Ε9 με την κύρια κατοικία που είχε καταγραφεί στη δήλωση φορολογίας εισοδήματος Ε1.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ωστόσο, η αντιστοίχιση δεν κατέστη δυνατή. Ένας από τους βασικούς λόγους ήταν η παράλειψη ή η εσφαλμένη αναγραφή του αριθμού παροχής ηλεκτρικού ρεύματος στο Ε9. Όταν τα στοιχεία δεν συμφωνούσαν, το πληροφοριακό σύστημα δεν μπορούσε να επιβεβαιώσει ότι το συγκεκριμένο ακίνητο αποτελούσε την κύρια κατοικία του δικαιούχου.
Ως αποτέλεσμα, ορισμένοι ιδιοκτήτες έλαβαν αρχικά εκκαθαριστικό χωρίς τη μείωση που προβλέπεται από τη νομοθεσία. Με τη διόρθωση των στοιχείων και την επανεξέταση των περιπτώσεων, η ΑΑΔΕ προχώρησε σε νέα εκκαθάριση, ώστε να αποδοθεί η έκπτωση στους φορολογουμένους που πληρούν τις προϋποθέσεις.
Η διαδικασία αναδεικνύει τη σημασία της ορθής συμπλήρωσης των φορολογικών δηλώσεων, καθώς ακόμη και ένα λανθασμένο στοιχείο μπορεί να επηρεάσει το τελικό ποσό του φόρου που καλείται να πληρώσει ένας ιδιοκτήτης.
Τι πρέπει να ελέγξουν οι ιδιοκτήτες
Οι φορολογούμενοι που θεωρούν ότι δικαιούνται τη μείωση καλούνται να ελέγξουν το νέο εκκαθαριστικό τους μέσω της ψηφιακής πύλης myAADE. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στη δήλωση Ε9, στα στοιχεία της κύριας κατοικίας και στον αριθμό παροχής ηλεκτρικού ρεύματος.
Εάν έχει ήδη εκδοθεί νέο εκκαθαριστικό, οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να εξετάσουν αν έχει υπολογιστεί η έκπτωση και αν το τελικό ποσό του φόρου ανταποκρίνεται στα δεδομένα της ακίνητης περιουσίας τους. Σε περίπτωση που εξακολουθεί να υπάρχει πρόβλημα, είναι σκόπιμο να απευθυνθούν στην ΑΑΔΕ ή σε λογιστή, προκειμένου να διαπιστωθεί αν απαιτείται πρόσθετη διόρθωση.
Για τις περιπτώσεις που δεν ήταν δυνατή η αρχική ταυτοποίηση λόγω προβλήματος στον αριθμό παροχής, η σχετική απόφαση προέβλεψε δυνατότητα υποβολής τροποποιητικής δήλωσης Ε9 για το 2026, με προθεσμία έως τις 31 Ιουλίου 2026. Η συγκεκριμένη προθεσμία έχει πλέον παρέλθει, επομένως όσοι δεν προχώρησαν εγκαίρως στις απαιτούμενες ενέργειες θα πρέπει να ζητήσουν ενημέρωση από την αρμόδια φορολογική αρχή για το τι ισχύει στην περίπτωσή τους.
Συμψηφισμοί και επιστροφές φόρου
Για όσους δικαιούνται την έκπτωση και έχει εκδοθεί νέο εκκαθαριστικό, η οικονομική ελάφρυνση μπορεί να αποτυπωθεί με διαφορετικό τρόπο, ανάλογα με το αν έχει ήδη καταβληθεί ο φόρος και αν υπάρχουν άλλες φορολογικές οφειλές.
Όταν έχει πληρωθεί ποσό μεγαλύτερο από εκείνο που προκύπτει μετά τη μείωση, μπορεί να ακολουθήσει συμψηφισμός με άλλες οφειλές ή επιστροφή του ποσού που αναλογεί στον φορολογούμενο, σύμφωνα με τις διαδικασίες της ΑΑΔΕ. Για τον λόγο αυτό, οι δικαιούχοι θα πρέπει να παρακολουθούν τόσο το νέο εκκαθαριστικό όσο και την εικόνα των οφειλών και των επιστροφών τους στην ψηφιακή πλατφόρμα.
Η νέα εκκαθάριση δεν σημαίνει ότι όλοι οι ιδιοκτήτες ακινήτων θα δουν μείωση στον φόρο τους. Αφορά συγκεκριμένες περιπτώσεις που πληρούν τα κριτήρια για την έκπτωση 50% και στις οποίες η μείωση δεν είχε αποδοθεί κατά την πρώτη εκκαθάριση.
Τι ισχύει για τις υπόλοιπες εκπτώσεις
Η μείωση για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς είναι διαφορετική από τις εκπτώσεις που προβλέπονται για ασφαλισμένες κατοικίες ή από τις μειώσεις και απαλλαγές που συνδέονται με εισοδηματικά, περιουσιακά και οικογενειακά κριτήρια.
Ειδικότερα, οι ιδιοκτήτες που έχουν ασφαλίσει τις κατοικίες τους έναντι φυσικών καταστροφών μπορούν, εφόσον πληρούν τις αντίστοιχες προϋποθέσεις, να δικαιούνται έκπτωση στον ΕΝΦΙΑ. Παράλληλα, προβλέπονται μειώσεις ή πλήρης απαλλαγή για συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων, ανάλογα με το εισόδημα, την αξία της ακίνητης περιουσίας και την οικογενειακή τους κατάσταση.
Οι προϋποθέσεις κάθε κατηγορίας εξετάζονται ξεχωριστά και δεν πρέπει να συγχέονται με το ειδικό μέτρο για τους μικρούς οικισμούς.
Το επόμενο βήμα για τους δικαιούχους
Η ανάρτηση των νέων εκκαθαριστικών αποτελεί μια διορθωτική κίνηση για όσους πληρούσαν τις προϋποθέσεις, αλλά δεν είχαν λάβει την προβλεπόμενη ελάφρυνση κατά την αρχική εκκαθάριση του ΕΝΦΙΑ 2026.
Για τους ιδιοκτήτες, το βασικό ζητούμενο είναι να διαπιστώσουν αν η κύρια κατοικία τους έχει δηλωθεί σωστά και αν η μείωση έχει αποτυπωθεί στο ποσό του φόρου. Ο έλεγχος των στοιχείων και η παρακολούθηση των ενημερώσεων της ΑΑΔΕ είναι καθοριστικής σημασίας, ώστε να αποφευχθούν πρόσθετες επιβαρύνσεις και να ολοκληρωθούν οι προβλεπόμενες επιστροφές.
Η έκπτωση 50% μπορεί να περιορίσει σημαντικά το φορολογικό βάρος για τους δικαιούχους, ωστόσο η χορήγησή της εξαρτάται από συγκεκριμένες προϋποθέσεις και από την ορθή αντιστοίχιση των στοιχείων της κύριας κατοικίας με τις φορολογικές δηλώσεις.