Μείωση κατέγραψε το λιανεμπόριο εκτός τροφίμων, οχημάτων και καυσίμων κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026, καθώς ο κύκλος εργασιών σε πραγματικές τιμές υποχώρησε κατά 0,8% σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ. Την ίδια στιγμή, σε ονομαστικές τιμές σημειώθηκε αύξηση 2,2%, γεγονός που αποδίδεται αποκλειστικά στην άνοδο των τιμών και όχι στην αύξηση της κατανάλωσης.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι η επιβράδυνση της αγοράς παγιώνεται τους τελευταίους μήνες, με τις πραγματικές πωλήσεις να παραμένουν σε πτωτική τροχιά, παρά την ονομαστική άνοδο του τζίρου λόγω πληθωρισμού.
Μεγάλες επιχειρήσεις και ΜμΕ κινούνται σε διαφορετικές ταχύτητες
Οι μεγάλες επιχειρήσεις εμφάνισαν θετική εικόνα το Α’ τρίμηνο του 2026, καταγράφοντας αύξηση 1,4% στις πραγματικές πωλήσεις τους, ενώ σε ονομαστικές τιμές η άνοδος έφτασε το 4,4%.
Αντίθετα, το σύνολο των μικρομεσαίων επιχειρήσεων παρουσίασε πτώση 1,5% σε πραγματικούς όρους, ενώ η ονομαστική αύξηση περιορίστηκε στο 1,5%, επιβεβαιώνοντας τις ισχυρές πιέσεις που δέχεται η μικρή και μεσαία επιχειρηματικότητα.
Ακόμη πιο δύσκολη είναι η κατάσταση για τις πολύ μικρές επιχειρήσεις, όπου οι πωλήσεις μειώθηκαν κατά 3,1% σε πραγματικές τιμές, ενώ σε ονομαστικούς όρους καταγράφηκε οριακή μείωση 0,2%.
Οι μικρές επιχειρήσεις εμφάνισαν μικρότερη κάμψη, με τον πραγματικό τζίρο να μειώνεται κατά 0,2%, ενώ σε ονομαστικές τιμές αυξήθηκε κατά 2,8%.
Στον αντίποδα, οι μεσαίες επιχειρήσεις κατέγραψαν σημαντική άνοδο, καθώς ο πραγματικός τους τζίρος ενισχύθηκε κατά 5,2%, ενώ σε ονομαστικές τιμές η αύξηση ανήλθε στο 8,3%.
Ονομαστική αύξηση 128,8 εκατ. ευρώ στον τζίρο
Σε απόλυτα μεγέθη, ο συνολικός κύκλος εργασιών του λιανεμπορίου εκτός τροφίμων, οχημάτων και καυσίμων διαμορφώθηκε στα 5,88 δισ. ευρώ το Α’ τρίμηνο του 2026, έναντι 5,76 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2025, παρουσιάζοντας ονομαστική αύξηση κατά 128,8 εκατ. ευρώ.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην κατηγορία των μεταχειρισμένων ειδών, όπου σημειώθηκε μεγάλη πτώση 28,1% σε πραγματικούς όρους. Ωστόσο, επισημαίνεται ότι η εξέλιξη αυτή δεν επιτρέπει ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με πιθανή στροφή των καταναλωτών προς φθηνότερα προϊόντα.
Ποιοι κλάδοι κατέγραψαν άνοδο και ποιοι πτώση
Τις μεγαλύτερες αυξήσεις τζίρου σε πραγματικές τιμές κατέγραψαν οι κατηγορίες:
- Ρολογιών και κοσμημάτων (+8,8%)
- Ηλεκτρικών οικιακών συσκευών (+8,0%)
- Παιχνιδιών (+7,2%)
- Τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού (+7,1%)
- Σιδηρικών και χρωμάτων (+6,7%)
Η άνοδος σε ορισμένους κλάδους αποδίδεται και στην έναρξη της τουριστικής περιόδου.
Αντίθετα, τις μεγαλύτερες απώλειες εμφάνισαν:
- Μεταχειρισμένα είδη (-28,1%)
- Κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα (-15,6%)
- Έπιπλα και φωτιστικά (-7,1%)
- Καλλυντικά και είδη καλλωπισμού (-6,7%)
Παράλληλα, η ένδυση και η υπόδηση – που θεωρούνται η «καρδιά» του παραδοσιακού εμπορίου – συνέχισαν να κινούνται υποτονικά. Η ένδυση υποχώρησε κατά 1,2% και η υπόδηση κατά 0,6% σε πραγματικές τιμές, εξέλιξη που συνδέεται με τη μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος αλλά και με την αυξημένη αβεβαιότητα λόγω της πολεμικής σύγκρουσης στο Ιράν.
Ανησυχία για τη ρευστότητα στην αγορά
Αυξημένες εμφανίζονται και οι ακάλυπτες επιταγές σε αξία σε σύγκριση με το πρώτο τρίμηνο του 2025, στοιχείο που – σύμφωνα με την ανάλυση – αναδεικνύει τη στενότητα ρευστότητας στην αγορά, ιδιαίτερα σε κλάδους με χαμηλά περιθώρια κέρδους.
Όπως επισημαίνεται, η κατάσταση μπορεί να βελτιωθεί μόνο μέσα από την επαναφορά της ρύθμισης των 120 δόσεων για οφειλές προς το Δημόσιο, αλλά και μέσω φορολογικών και ασφαλιστικών ελαφρύνσεων.
Περιφερειακές διαφοροποιήσεις
Σε επίπεδο περιφερειών, οι καλύτερες επιδόσεις καταγράφηκαν στην Αττική και στο Βόρειο Αιγαίο, όπου ο πραγματικός κύκλος εργασιών αυξήθηκε κατά 0,3%.
Αντίθετα, τη μεγαλύτερη πτώση σημείωσαν οι περιφέρειες Δυτικής Ελλάδας (-3,6%) και Πελοποννήσου (-3,0%).
Οι συνολικές επιδόσεις του λιανεμπορίου εκτιμάται ότι θα επηρεάσουν αρνητικά και τον ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης, καθώς η ελληνική οικονομία παραμένει σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένη από την ιδιωτική κατανάλωση.
