e-Αποδείξεις: ο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προχωρά στη διατήρηση των φορολογικών κινήτρων για τους πολίτες που επιλέγουν ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής, ενσωματώνοντας σχετικές ρυθμίσεις στο νομοσχέδιο για τις φοροελαφρύνσεις και τις εισοδηματικές ενισχύσεις. Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει την παράταση των μέτρων έως το φορολογικό έτος 2027, εστιάζοντας σε δύο καίριες παρεμβάσεις: την έκπτωση έως 5.000 ευρώ από το φορολογητέο εισόδημα και τον διπλασιασμό του υπολογισμού των αποδείξεων για ιατρικές υπηρεσίες. Οι φορολογούμενοι οφείλουν να ολοκληρώσουν τις απαιτούμενες ηλεκτρονικές δαπάνες για το τρέχον έτος έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, καθώς η μη κάλυψη του ορίου, που ανέρχεται στο 30% του ετήσιου πραγματικού εισοδήματος, ενέχει τον κίνδυνο επιβολής πρόσθετου φόρου κατά την εκκαθάριση των δηλώσεων του 2027.
Φορολογικό όφελος έως 5.000 ευρώ
Το πρώτο μέτρο αφορά δαπάνες σε 20 κατηγορίες επαγγελμάτων που παρουσιάζουν αυξημένη πιθανότητα φοροδιαφυγής. Οι φορολογούμενοι έχουν το δικαίωμα να αφαιρέσουν από το φορολογητέο τους εισόδημα ποσοστό 30% των επιλέξιμων δαπανών, με ανώτατο ετήσιο όριο τις 5.000 ευρώ. Ενδεικτικά, για ηλεκτρονικές πληρωμές ύψους 5.000 ευρώ, η μείωση του εισοδήματος ανέρχεται στα 1.500 ευρώ, ενώ για δαπάνες 10.000 ευρώ η έκπτωση φτάνει τα 3.000 ευρώ. Για πληρωμές 15.000 ευρώ η μείωση διαμορφώνεται στα 4.500 ευρώ, ενώ το ανώτατο όριο των 5.000 ευρώ παραμένει σταθερό ακόμα και αν οι δαπάνες φτάσουν τις 20.000 ευρώ. Πρέπει να διευκρινιστεί ότι πρόκειται για μείωση του φορολογητέου εισοδήματος και όχι για άμεση επιστροφή φόρου, με το τελικό όφελος να καθορίζεται από τη φορολογική κλίμακα κάθε ατόμου. Στις κατηγορίες υπηρεσιών που περιλαμβάνονται στο μέτρο ανήκουν:
- Τεχνικές και οικοδομικές εργασίες: Υδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι, ψυκτικοί, συντηρητές θέρμανσης, ξυλουργοί, εργασίες μόνωσης, τοιχοποιίας, σοβατίσματος, τοποθέτησης πλακιδίων, στεγών και παραθύρων.
- Υπηρεσίες προσωπικής φροντίδας: Κομμωτήρια, κουρεία, κέντρα αισθητικής και άλλες υπηρεσίες ομορφιάς.
- Μεταφορές και καθαριότητα: Υπηρεσίες ταξί, καθαρισμού και οικιακής εξυπηρέτησης.
- Άθληση και εκπαίδευση: Γυμναστήρια και σχολές χορού.
- Άλλες υπηρεσίες: Νομικές υπηρεσίες, φροντίδα παιδιών, προσωπική φροντίδα και νοσηλεία.
Για την αναγνώριση των δαπανών, οι συναλλαγές πρέπει να γίνονται μέσω χρεωστικών ή πιστωτικών καρτών, προπληρωμένων καρτών, e-banking, συστημάτων IRIS, ηλεκτρονικών πορτοφολιών ή PayPal. Η συγκεκριμένη έκπτωση είναι αυστηρά προσωπική και δεν μεταφέρεται στον σύζυγο ή στο έτερο μέρος συμφώνου συμβίωσης, ακόμη και αν το ποσό υπερβαίνει το πλαφόν των 5.000 ευρώ.
Ευνοϊκή μεταχείριση για ιατρικές δαπάνες
Η δεύτερη παρέμβαση αφορά ιατρικές, οδοντιατρικές και κτηνιατρικές υπηρεσίες, όπου διατηρείται η ευνοϊκή ρύθμιση του διπλού υπολογισμού των αποδείξεων. Συγκεκριμένα, κάθε ευρώ που δαπανάται ηλεκτρονικά σε αυτές τις κατηγορίες προσμετράται στο διπλάσιο για την κάλυψη του ορίου του 30% του ετήσιου εισοδήματος. Για παράδειγμα, μια πληρωμή 500 ευρώ με κάρτα για ιατρική επίσκεψη αναγνωρίζεται ως 1.000 ευρώ, διευκολύνοντας τον φορολογούμενο να πιάσει τον στόχο χωρίς επιπλέον έξοδα.
Προθεσμίες και κυρώσεις
Ανεξάρτητα από τις παρατάσεις, η προθεσμία για τις ηλεκτρονικές συναλλαγές του 2026 λήγει στις 31 Δεκεμβρίου. Εάν ο φορολογούμενος δεν καλύψει το 30% του πραγματικού του εισοδήματος, επιβάλλεται πρόσθετος φόρος 22% επί της διαφοράς. Ενδεικτικά αναφέρονται τα εξής:
- Παράδειγμα 1: Με εισόδημα 15.000 ευρώ, ο στόχος είναι 4.500 ευρώ σε αποδείξεις. Αν έχουν πραγματοποιηθεί δαπάνες 3.500 ευρώ, η διαφορά των 1.000 ευρώ επιβαρύνεται με φόρο 220 ευρώ.
- Παράδειγμα 2: Για εισόδημα 20.000 ευρώ, απαιτούνται 6.000 ευρώ σε συναλλαγές. Σε περίπτωση που οι δαπάνες περιορίστηκαν στις 4.000 ευρώ, η διαφορά των 2.000 ευρώ οδηγεί σε επιπλέον φόρο 440 ευρώ.
Οι εν λόγω επιβαρύνσεις θα εμφανιστούν στα εκκαθαριστικά του 2027.
Πλαίσιο επιλέξιμων δαπανών και εξαιρέσεις
Στο σύνολο των δαπανών που προσμετρώνται περιλαμβάνονται αγορές τροφίμων, ειδών ένδυσης, οικιακού εξοπλισμού, καθώς και λογαριασμοί κοινής ωφέλειας, δίδακτρα και ασφάλιστρα. Αντιθέτως, από τον υπολογισμό αποκλείονται πληρωμές ενοικίων, δανείων, φόρων, τελών, καθώς και αγορές ακινήτων, οχημάτων ή επενδυτικών προϊόντων. Στις περιπτώσεις κοινής φορολογικής δήλωσης, το πλεόνασμα αποδείξεων του ενός συζύγου μπορεί να καλύψει το έλλειμμα του άλλου, αποκλειστικά για τον γενικό στόχο και όχι για την ειδική έκπτωση των 5.000 ευρώ. Από την υποχρέωση συγκέντρωσης ηλεκτρονικών αποδείξεων εξαιρούνται οι πολίτες άνω των 70 ετών, άτομα με αναπηρία τουλάχιστον 80%, όσοι υπηρετούν τη στρατιωτική τους θητεία, καθώς και κάτοικοι χωριών με πληθυσμό έως 500 κατοίκων ή νησιών με λιγότερους από 3.100 κατοίκους, εφόσον δεν πρόκειται για τουριστικούς προορισμούς.