Στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής βρίσκεται ξανά το ελληνικό ΟΣΔΕ, με την Κομισιόν να προειδοποιεί ότι αν δεν προχωρήσει άμεσα η ανανέωση των ψηφιακών χαρτών, τίθενται σε κίνδυνο ακόμη και οι πληρωμές προς τους παραγωγούς.
Με επιστολή της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας (DG AGRI), η Ελλάδα έχει μπροστά της δίμηνη προθεσμία για να καταθέσει επικαιροποιημένο σχέδιο δράσης. Το θέμα αφορά το Σύστημα Αναγνώρισης Αγροτεμαχίων (ΣΑΑ), που αποτελεί τη βάση κάθε αίτησης ενίσχυσης. Η Κομισιόν εντοπίζει σοβαρές ελλείψεις, ζητώντας συγκεκριμένες διορθώσεις με σαφή χρονοδιαγράμματα και δεσμευτικά ορόσημα.
Οι χάρτες που «λήγουν» και ο κίνδυνος για το 2027
Στο επίκεντρο βρίσκονται οι ορθοφωτογραφίες που χρησιμοποιεί ο ΟΠΕΚΕΠΕ. Η ΕΕ υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με τη νομοθεσία, δεν μπορούν να είναι παλαιότερες των τριών ετών. Αυτό σημαίνει ότι οι χάρτες του 2023 θα «λήξουν» για το ΟΣΔΕ του 2027, αν δεν γίνουν έγκαιρα νέες λήψεις. Γι’ αυτό απαιτείται επιπλέον βήμα ήδη από τον Μάιο του 2026.
Η Κομισιόν θέτει ως όρο να μπει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, ώστε οι χάρτες να επικαιροποιούνται χωρίς κενά, διαφορετικά οι δηλώσεις των παραγωγών κινδυνεύουν να μην καλύπτονται νομικά.
Μέγιστη Επιλέξιμη Έκταση: η μεγάλη αδυναμία
Επιπλέον, η Επιτροπή επισημαίνει προβλήματα στη μεθοδολογία για τον υπολογισμό της Μέγιστης Επιλέξιμης Έκτασης (ΜΕΕ), ειδικά σε αγροτεμάχια με διάσπαρτα μη επιλέξιμα χαρακτηριστικά. Ζητά να γίνουν ποιοτικοί έλεγχοι με ανεξάρτητη βαθμονόμηση και όχι μόνο με φωτοερμηνεία, ώστε να διασφαλιστεί ότι η ΜΕΕ αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα.
Παράλληλα, εντοπίζονται κενά στην αποτύπωση των περιοχών με φυσικά μειονεκτήματα, ενώ ζητούνται αυστηρότεροι έλεγχοι για τη συνδεδεμένη ενίσχυση αιγοπροβάτων και καλύτερη ιχνηλασιμότητα του ζωικού κεφαλαίου.
Σκληρή προειδοποίηση: πληρωμές στον αέρα
Το μήνυμα της Κομισιόν είναι ξεκάθαρο: αν δεν υπάρξει συμμόρφωση, μπορεί να μπει φρένο στις πληρωμές από τα κοινοτικά ταμεία. Ένα τέτοιο σενάριο θα είχε τεράστιες συνέπειες για τους παραγωγούς, που ήδη βιώνουν καθυστερήσεις και τεχνικές δυσλειτουργίες στο ΟΣΔΕ.
Το βάρος πέφτει τώρα στον ΟΠΕΚΕΠΕ και το ΥΠΑΑΤ, που καλούνται μέσα σε ελάχιστο χρόνο να παραδώσουν ένα πλήρες και αξιόπιστο σχέδιο. Στο τραπέζι βρίσκεται ακόμη και η αξιοποίηση στοιχείων από το Κτηματολόγιο, ώστε να γίνονται γεωχωρικοί διασταυρωτικοί έλεγχοι και να διασφαλιστεί ότι η γη που δηλώνεται είναι πράγματι διαθέσιμη στον αγρότη.
Για τους παραγωγούς, η ουσία είναι μία: χωρίς αξιόπιστους χάρτες, δεν υπάρχουν σίγουρες πληρωμές. Και σε μια περίοδο όπου τα εισοδήματα πιέζονται από παντού, η καθυστέρηση ή η αναστολή ενισχύσεων δεν αποτελεί απλώς διοικητικό ζήτημα, αλλά θέμα επιβίωσης για την ελληνική ύπαιθρο.