17
Βασική κυβερνητική παρέμβαση είναι η διεύρυνση του υφιστάμενου πλαισίου των 72 δόσεων σε έως 120 δόσεις για παλαιές οφειλές, καθώς η ενεργειακή κρίση έχει επιβαρύνει, σύμφωνα με την κυβέρνηση, τον οικογενειακό προϋπολογισμό και τη λειτουργία των επιχειρήσεων, περιορίζοντας τη δυνατότητα εξυπηρέτησης χρεών που έχουν συσσωρευτεί τα προηγούμενα χρόνια.
Η νέα ρύθμιση αφορά οφειλές προς τη φορολογική διοίκηση και τα ασφαλιστικά ταμεία, με ελάχιστη μηνιαία καταβολή τα 30 ευρώ.
Στη ρύθμιση μπορούν να ενταχθούν οφειλές που έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2024, ενώ δεν θα πρέπει να τελούν σε καθεστώς ρύθμισης στις 30 Σεπτεμβρίου 2026.
Η αίτηση ένταξης θα μπορεί να υποβληθεί έως τις 30 Ιουνίου 2027, ενώ όσοι έχουν ήδη υπαχθεί στη ρύθμιση των 72 δόσεων θα μπορούν, κατόπιν αίτησης, να μεταφερθούν στη νέα ρύθμιση των 120 δόσεων.
Το επιτόκιο διαμορφώνεται στο 5,84%, όσο και στην πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων. Η κυβέρνηση σημειώνει ότι το επιτόκιο της πάγιας ρύθμισης έχει παραμείνει «παγωμένο» μέσω διαδοχικών νομοθετικών παρεμβάσεων, ώστε να μην επιβαρυνθεί από τις αυξήσεις των επιτοκίων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Για τις νεότερες οφειλές, που έχουν δημιουργηθεί από την 1η Ιανουαρίου 2025 και μετά, εξακολουθεί να ισχύει η πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων.
Έως 240 δόσεις μέσω του εξωδικαστικού
Παράλληλα, η κυβέρνηση υπενθυμίζει ότι ο εξωδικαστικός μηχανισμός προσφέρει δυνατότητα ρύθμισης έως και 240 δόσεων για χρέη προς την εφορία, τα ασφαλιστικά ταμεία, τις τράπεζες και τους servicers.
Το πλαίσιο έχει διευρυνθεί, καθώς το όριο οφειλών για την υπαγωγή στον μηχανισμό μειώθηκε από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ.
Από τις 21 Σεπτεμβρίου 2026 έχει επίσης τεθεί σε ισχύ η δυνατότητα προστασίας της πρώτης κατοικίας μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού, με τον οφειλέτη να μπορεί να επιλέξει τη διάσωση της πρώτης κατοικίας έναντι άλλης περιουσίας, με αντίστοιχη προσαρμογή των δόσεων.
Οι 4 νέες παρεμβάσεις που ανακοίνωσε ο Μητσοτάκης: 120 δόσεις, αυξημένη επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης και πλαφόν στο πετρέλαιο θέρμανσης
Αυστηρότεροι κανόνες για τους servicers
Σημαντικές αλλαγές προβλέπονται και για τη λειτουργία των servicers, με στόχο την προστασία των συνεπών οφειλετών από πλειστηριασμούς και κατασχέσεις.
Εάν servicer παραβιάσει συμφωνημένη ρύθμιση, η σχετική πράξη θα ακυρώνεται και θα μπορεί να επιβάλλεται πρόστιμο έως 500.000 ευρώ. Παράλληλα, ο πολίτης θα πιστώνεται αυτόματα με πέντε δόσεις της αρχικής συμφωνίας.
Παράλληλα, η κυβέρνηση μετατρέπει τη μέχρι σήμερα μη δεσμευτική διαδικασία απευθείας διαπραγμάτευσης σε σαφές πλαίσιο με κανόνες, προθεσμίες απάντησης και τεκμηριωμένη πρόταση ρύθμισης από την πλευρά του servicer.
Στο νέο πλαίσιο προβλέπεται πλαφόν 15% στην προκαταβολή, αντί της ελεύθερης κρίσης του πιστωτή.
Επιπλέον, εάν ο οφειλέτης δεν λάβει πλήρη εικόνα της οφειλής του μέσα σε 45 ημέρες, οι τόκοι θα παγώνουν.
Στα 20 λεπτά ανά λίτρο η συνολική ελάφρυνση στο πετρέλαιο κίνησης
Στο μέτωπο των καυσίμων, η κυβέρνηση αυξάνει την επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης, επικαλούμενη τη συνεχιζόμενη πίεση στις διεθνείς τιμές και τις επιπτώσεις που έχει το κόστος του diesel στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Η επιδότηση αυξάνεται από τα 10 στα 15 λεπτά ανά λίτρο, δηλαδή από τα 8 στα 12 λεπτά πλέον ΦΠΑ, και θα ισχύσει από την 1η έως τις 15 Οκτωβρίου 2026.
Το δημοσιονομικό κόστος της συγκεκριμένης παρέμβασης για το επόμενο δεκαπενθήμερο υπολογίζεται σε 20 εκατ. ευρώ.
Στην προσπάθεια συγκράτησης της τελικής τιμής θα συνυπολογιστούν και οι προσφορές των διυλιστηρίων. Έτσι, σύμφωνα με την κυβέρνηση, η συνολική ελάφρυνση στην τιμή του diesel κίνησης θα φτάσει τα 20 λεπτά ανά λίτρο.
Παράλληλα, η κυβέρνηση επιδιώκει η τιμή εκκίνησης του πετρελαίου θέρμανσης να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο.
Σημειώνεται πως έως τις 14 Οκτωβρίου θα ακολουθήσουν νέες ανακοινώσεις τόσο για τα καύσιμα κίνησης, όσο και για το πετρέλαιο θέρμανσης, με δεδομένη τη μεταβλητότητα των διεθνών τιμών πετρελαίου.
Η δέσμη μέτρων μέχρι σήμερα
Οι νέες παρεμβάσεις έρχονται να προστεθούν σε μια σειρά μέτρων που έχουν ήδη εφαρμοστεί από την κυβέρνηση από την άνοιξη, με στόχο τον περιορισμό των επιπτώσεων της ενεργειακής κρίσης.
Τον Ιούνιο του 2026 δόθηκε έκτακτη ενίσχυση 150 ευρώ ανά παιδί, η οποία κάλυψε περίπου το 80% των οικογενειών με παιδιά, δηλαδή περίπου 1 εκατομμύριο νοικοκυριά, με κόστος 232 εκατ. ευρώ.
Στο πετρέλαιο κίνησης εφαρμόστηκε επιδότηση 20 λεπτών ανά λίτρο, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, για τον Απρίλιο και τον Μάιο, 15 λεπτών τον Ιούνιο, 10 λεπτών τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο και πλέον 15 λεπτών για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου. Το συνολικό εκτιμώμενο δημοσιονομικό κόστος των παρεμβάσεων στο diesel ανέρχεται σε 216 εκατ. ευρώ.
Παράλληλα, εφαρμόστηκε fuel pass για τον Απρίλιο και τον Μάιο, ύψους 60 ευρώ στις νησιωτικές περιοχές και 50 ευρώ στην υπόλοιπη Ελλάδα, με κόστος 113 εκατ. ευρώ.
Στη δέσμη των μέτρων περιλαμβάνονται επίσης επιδότηση λιπασμάτων ύψους 15% για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες, με κόστος 48 εκατ. ευρώ, καθώς και αποζημίωση για τις ακτοπλοϊκές εταιρείες για υποχρεωτικές χρεώσεις εισιτηρίων, με ετήσιο κόστος 60 εκατ. ευρώ.
Αυξήθηκαν ακόμη τα εισοδηματικά όρια για την επιστροφή ενοικίου, ώστε το μέτρο να καλύπτει περίπου το 85% των ενοικιαστών, δηλαδή περίπου 1 εκατομμύριο δικαιούχους, με ετήσιο κόστος 25 εκατ. ευρώ.
Παράλληλα, διευρύνθηκαν τα εισοδηματικά όρια για την ενίσχυση των συνταξιούχων. Με τις νεότερες παρεμβάσεις, η ενίσχυση επεκτείνεται στο σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών, περίπου 2,2 εκατομμύρια δικαιούχους, ενώ η αύξηση της ενίσχυσης και η διεύρυνση των δικαιούχων συνεπάγονται επιπλέον κόστος 516 εκατ. ευρώ σε σχέση με το 2025.
Συνολικά, σύμφωνα με τα κυβερνητικά στοιχεία, η μέχρι σήμερα δέσμη μέτρων ανέρχεται σε 1,21 δισ. ευρώ. Από το ποσό αυτό, 669 εκατ. ευρώ αφορούν έκτακτα μέτρα αντιμετώπισης του ενεργειακού κόστους και 541 εκατ. ευρώ μόνιμες παρεμβάσεις για την ενίσχυση των συνταξιούχων και τη διεύρυνση της επιστροφής ενοικίου.
Το κυβερνητικό μήνυμα, πάντως, είναι ότι η στήριξη θα συνεχιστεί με παρεμβάσεις που θα επανεξετάζονται ανά 15 ημέρες, ενώ για τα μέτρα μεγαλύτερης κλίμακας η Αθήνα επιδιώκει ευρωπαϊκή λύση, ώστε η αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης να μην επιβαρύνει δυσανάλογα τις εθνικές οικονομίες.