Η Τουρκία προγραμματίζει μια εντυπωσιακή αύξηση της τάξεως του 229% στις αμυντικές της δαπάνες για το 2027, καταγράφοντας το μεγαλύτερο ποσοστό ανόδου στην ιστορική διαδρομή της χώρας. Το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού που κατατέθηκε στην Τουρκική Εθνοσυνέλευση αναδεικνύει την εθνική ασφάλεια και την άμυνα ως την απόλυτη προτεραιότητα της κυβέρνησης. Για το ερχόμενο έτος, η Άγκυρα στοχεύει να διοχετεύσει 3,45 τρισεκατομμύρια λίρες, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 70 δισεκατομμύρια δολάρια, για την ενίσχυση του αμυντικού τομέα και της εσωτερικής ασφάλειας. Πιο συγκεκριμένα, το υπουργείο Άμυνας θα διαχειριστεί αυξημένα κονδύλια ύψους 1,53 τρισεκατομμυρίων λιρών (περίπου 31 δισεκατομμύρια δολάρια), ενώ ο συνολικός προϋπολογισμός κατανέμεται σε 2,206 τρισεκατομμύρια λίρες για αμυντικές δαπάνες και 1,248 τρισεκατομμύρια λίρες για την εσωτερική ασφάλεια.
Η σημασία του αμυντικού προϋπολογισμού
Τα κεφάλαια που προορίζονται για την άμυνα και την ασφάλεια καλύπτουν το 12,7% του συνολικού κρατικού προϋπολογισμού για το 2027. Ο αντιπρόεδρος της χώρας, Σεβντέτ Γιλμάζ, υπογράμμισε ότι «η πρωτοβουλία αυτή στοχεύει στη μείωση της εξάρτησης της χώρας από ξένους προμηθευτές και στην περαιτέρω ανάπτυξη της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας». Στρατιωτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι τις τελευταίες δεκαετίες η τουρκική εγχώρια παραγωγή στον αμυντικό τομέα εκτοξεύτηκε από το 20% το 2002 σε πάνω από 83% σήμερα, υποστηρίζοντας ένα οικοσύστημα που απαρτίζεται από περισσότερες από 4.500 επιχειρήσεις. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, «αυτή η τεχνολογική ανεξαρτησία προστατεύει την Άγκυρα από πιθανά διπλωματικά εμπάργκο ή διαταραχές της αλυσίδας εφοδιασμού», καθώς η Τουρκία έχει μετεξελιχθεί από εισαγωγέα σε έναν υπολογίσιμο εξαγωγέα οπλικών συστημάτων διεθνώς.
Η εκρηκτική άνοδος των εξαγωγών
Οι εξαγωγικές επιδόσεις της τουρκικής αμυντικής και αεροδιαστημικής βιομηχανίας το 2025 άγγιξαν τα 10,05 δισεκατομμύρια δολάρια, σημειώνοντας αύξηση 40 φορές μεγαλύτερη σε σύγκριση με το 2002, όταν ανέλαβε την εξουσία ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και το κόμμα ΑΚΡ. Μόνο κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, οι εξαγωγές αμυντικού υλικού ανήλθαν στα 5,79 δισεκατομμύρια δολάρια. Ευρωπαίοι αναλυτές σημειώνουν ότι «οι πωλήσεις όπλων σε περισσότερες από 185 χώρες διαδραματίζουν σημαντικό οικονομικό ρόλο: μέσω οικονομιών κλίμακας, μειώνουν το κόστος παραγωγής ανά μονάδα εξοπλισμού για τις Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις και παρέχουν τα απαραίτητα κεφάλαια —τόσο από ιδιωτικές όσο και από κρατικές πηγές— για την ανάπτυξη όπλων επόμενης γενιάς». Ωστόσο, παρά την αυτάρκεια του 83%, υπάρχουν ακόμα αδυναμίες σε τομείς όπως τα προηγμένα συστήματα πρόωσης, η μικροηλεκτρονική και ορισμένοι αισθητήρες ραντάρ, με τους ειδικούς να θέτουν ερωτήματα για την ικανότητα υποκατάστασης εισαγωγών εν μέσω γεωπολιτικών εντάσεων.
Επεκτατική στρατηγική και τεχνολογική ισχύς
Η ραγδαία αύξηση των δαπανών συνδέεται άρρηκτα με την αναθεωρητική πολιτική της κυβέρνησης Ερντογάν σε Μέση Ανατολή, Ανατολική Μεσόγειο και Αφρική. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η Τουρκία επιδιώκει να επεκτείνει τον στρατιωτικό της μηχανισμό για να ανταποκριθεί σε πολλαπλά θέατρα επιχειρήσεων, από το Κέρας της Αφρικής έως τη Συρία και την κεντρική Ασία. Τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη αποτελούν τη «ναυαρχίδα» αυτής της προσπάθειας, με τον αρχηγό του Τουρκικού Επιτελείου, στρατηγό Σελτσούκ Μπαϊρακτάρογλου, να τονίζει τη σημασία τους. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο στόχος είναι η ανάπτυξη 5 εκατομμυρίων drones καμικάζι μέσα στην επόμενη πενταετία. Παράλληλα, η εταιρεία Aselsan διατηρεί ανεκτέλεστες παραγγελίες ύψους 30 δισεκατομμυρίων δολαρίων, με στόχο οι εξαγωγές να αποτελούν το 50% των εσόδων της έως το 2030.
Προετοιμασία για περιφερειακή σύγκρουση
Κατά τον Ιταλό γεωπολιτικό αναλυτή Εμάνουελ Πιετρομπόν, οι κινήσεις αυτές υποδηλώνουν ότι η Άγκυρα «προετοιμάζεται να μετάσχει σε έναν μεγάλο περιφερειακό πόλεμο στο εγγύς μέλλον». Ο αναλυτής εκτιμά ότι ο Ερντογάν επιδιώκει να μετατρέψει την Τουρκία σε μια στρατιωτική δύναμη με υψηλή επιχειρησιακή ικανότητα, ανταποκρινόμενος σε μια ασταθή γειτονιά, την αποχώρηση των ΗΠΑ από την περιοχή, την ιρανική απειλή, αλλά και την αυξανόμενη πιθανότητα μιας ηγεμονικής σύγκρουσης με το Ισραήλ.
